Uw tuin lijkt in augustus vaak uitgebloeid, terwijl bijen juist nog volop op zoek zijn naar voedsel. Een rondvraag onder Nederlandse tuinliefhebbers laat zien dat één bloem er met kop en schouders bovenuit steekt als het gaat om het aantrekken van bestuivers in deze periode.
Het antwoord: lavendel trekt volgens de bevraagde tuinliefhebbers de meeste bijen, wilde bijen en hommels aan in augustus. Niet alleen omdat de plant dan in volle bloei staat, ook omdat de geur en de hoge nectarwaarde bijen van ver aantrekken. Wie tuiniert met bijen in gedachten, doet er dus goed aan om deze vaste plant een prominente plek te geven.
Inhoudsopgave
Waarom is augustus een cruciale maand voor bijen?
Halverwege de zomer neemt het aanbod aan bloeiende planten meestal af. Veel voorjaarsbloeiers zijn dan al uitgebloeid en septemberbloeiers moeten nog op gang komen. Precies in dat gat vallen bijen, hommels en andere bestuivers zonder voldoende nectar en stuifmeel, terwijl ze net in deze periode nog druk bezig zijn met het opbouwen van wintervoorraden.
Onderzoek onder tuinliefhebbers bevestigt dat een tuin die in augustus bijenvriendelijk blijft, veel meer betekent voor de biodiversiteit dan een tuin die alleen in mei en juni bloeit. Wilde bijen hebben het door verstedelijking en monoculturen al moeilijk genoeg om aan voedsel te komen, dus elke extra bloeiperiode telt.
Top bloemen voor bijen in augustus en late zomer
Naast lavendel zijn er verschillende bloeiende planten die in de late zomer nog volop nectar en stuifmeel leveren. Tuinliefhebbers die actief bijen willen aantrekken, combineren idealiter een paar eenjarige bloemen met vaste planten, zodat er altijd wel iets bloeit.
Eenjarige bloemen voor augustus
Zinnia, cosmea en zonnebloem behoren tot de populairste eenjarige bloemen voor deze periode. Ze zijn snel te zaaien, bloeien lang door en trekken zowel honingbijen als hommels aan. Borage, ook wel komkommerkruid genoemd, is een minder bekende maar zeer effectieve keuze: de plant produceert opvallend veel nectar en blijft de hele late zomer bloeien.
Vaste planten die in augustus bloeien
Naast lavendel scoren ook sedum, echinacea en Russische salie hoog bij tuinliefhebbers. Deze vaste planten zijn niet alleen insectenvriendelijk, ze zijn ook winterhard en komen jaar na jaar terug zonder veel onderhoud. Sedum is bovendien een van de weinige planten die tot ver in september blijft bloeien, wat hem geschikt maakt als overgang naar de septemberbloeiers.
| Plant | Type | Bloeiperiode | Aantrekkingskracht |
|---|---|---|---|
| Lavendel | Vaste plant | Juni – augustus | Zeer hoog |
| Sedum | Vaste plant | Augustus – oktober | Hoog |
| Zinnia | Eenjarig | Juli – september | Hoog |
| Borage | Eenjarig | Juni – september | Zeer hoog |
| Russische salie | Vaste plant | Juli – september | Gemiddeld tot hoog |
Lavendel produceert relatief veel nectar per bloem en bloeit tegelijkertijd in enorme aantallen bloemetjes per struik. Voor bijen betekent dat minder vliegtijd en meer voedsel per bezoek, wat de plant extra aantrekkelijk maakt tegenover andere bloeiende planten.
Hoe zorg je voor een bijenrijke tuin het hele seizoen?
Een bloeikalender aanhouden is de meest praktische manier om ervoor te zorgen dat er altijd wel iets bloeit. Begin met vroege bloeiers zoals krokus en wilg, ga verder met zomerbloeiers als lavendel en zinnia, en sluit af met septemberbloeiers zoals sedum en asters. Zo blijft de tuin van maart tot november aantrekkelijk voor bestuivers.
Inheemse bloemen verdienen daarbij extra aandacht. Wilde bijen zijn vaak sterk aangepast aan lokale plantensoorten en halen daar makkelijker nectar en stuifmeel uit dan uit uitheemse siergewassen. Een combinatie van inheemse bloemen met enkele goed gekozen tuinplanten levert doorgaans het beste resultaat op voor de biodiversiteit.
Praktische tips voor het planten van bijenvriendelijke bloemen
Kies bij voorkeur een zonnige, winderige plek voor lavendel en andere zomerbloeiers: veel bijensoorten zijn actiever bij warmte en droog weer. Vermijd het gebruik van pesticiden, ook biologische middelen kunnen bestuivers verstoren of zelfs doden. Water geven doe je het best aan de voet van de plant, zodat de bloemen zelf droog blijven en aantrekkelijk voor bijen.
Plant bloeiende planten niet los van elkaar, maar in groepjes van minstens drie tot vijf exemplaren. Bijen en hommels vliegen efficiënter tussen bloemen die dicht bij elkaar staan, wat hun energieverbruik verlaagt en de bestuiving ten goede komt. Op die manier wordt een tuin niet alleen mooier, maar ook merkbaar drukker met leven in de late zomer.
