Er staat een paar oude schoenen in de gang en je weet niet goed waar ze heen moeten. De textielbak lijkt logisch (zoals ook te lezen in ons artikel over oude kleding en textiel inleveren), maar de zolen zijn doorgesleten en er zit een gat in. Of toch bij het restafval? Het antwoord hangt vooral af van de staat van je schoenen en van de regels in je gemeente.
Waar gooi je oude schoenen weg: textielbak of restafval?
De vuistregel is kort: schoenen die nog te dragen zijn gaan in de textielbak of naar een kringloopwinkel. Versleten schoenen kunnen in veel gemeenten ook in de kledingcontainer, mits ze schoon en droog zijn. Alleen schoenen die nat, beschimmeld of vies zijn, horen bij het restafval.
| Staat van de schoenen | Waar naartoe |
|---|---|
| Nog goed te dragen | Kringloopwinkel, doneren, tweedehands verkopen of textielbak |
| Versleten, maar schoon en droog | Textielbak (check de regels van je gemeente) |
| Kapotte schoenen, nat of beschimmeld | Restafval |
| Sportschoenen van een merk met inzamelprogramma | Inleverpunt van het merk of de winkel |
De snelle test: kun je ze nog dragen?
Zou je ze zo aan een vriend kunnen geven? Dan is doneren de beste keuze. Zijn ze versleten maar schoon en droog? Dan mag er vaak nog een textielbak aan te pas komen. Zijn ze doorweekt of beschimmeld? Dan is restafval de enige optie.
Welke schoenen mag je in de textielbak doen (en welke niet)?
Een textielbak of kledingcontainer is bedoeld voor kleding, maar schoenen worden er in de meeste gevallen ook geaccepteerd. Het gaat daarbij om alles wat je draagt: sneakers, laarzen, pumps, sandalen en pantoffels. Steeds meer gemeenten nemen ook versleten schoenen aan, omdat de materialen nog bruikbaar zijn voor recycling. Niet elke gemeente hanteert dezelfde regels, dus kijk altijd even in de afvalkalender of op de website van je gemeente.
Niet geschikt zijn schoenen die nat zijn geworden, schimmel hebben of vol vuil en modder zitten. Die kunnen de andere kleding in de container bederven, waardoor een hele lading niet meer te hergebruiken is. Zulke kapotte schoenen gaan dus bij het restafval.
De voorwaarden: per paar, schoon en droog
Lever schoenen altijd per paar in. Bind de veters aan elkaar of klik de schoenen op een andere manier vast. Een losse schoen is voor sorteerders bijna onbruikbaar, omdat niemand er nog een partner voor vindt.
Zorg er daarnaast voor dat de schoenen schoon en droog zijn. Haal grof vuil van de zolen en laat ze na een regenbui eerst goed drogen. Stop ze vervolgens in een stevig, dichtgeknoopt zakje, zodat ze schoon blijven en de bak niet vervuilen. Gooi geen losse schoenen in de opening van de container.
Waar lever je je oude schoenen in: containers, milieustraat en winkels
De meest voor de hand liggende plek is de kledingcontainer in je buurt, net zoals beschreven in ons overzicht over oude kleding inleveren via container, Kringwinkel of restafval. Die staat vaak bij een supermarkt, een school of op een vast inzamelpunt in de wijk. Op de website van je gemeente zie je meestal op een kaart waar de dichtstbijzijnde textielbak staat. Sommige gemeenten halen textiel ook aan huis op, via een speciale zak of vaste inzameldagen.
De milieustraat is een tweede mogelijkheid. Daar staat meestal een aparte container voor textiel en schoenen, en je kunt er ook terecht als je twijfelt over de staat. Medewerkers kunnen je vertellen waar je schoenen heen moeten. Schoenen die echt niet meer te redden zijn, worden daar soms bij het restafval gegooid.
Ook sommige winkels en merken nemen oude schoenen terug, en je kunt in ons artikel over oude schoenen inleveren en recyclen lezen welke opties er precies zijn. Nike heeft bijvoorbeeld een recyclingprogramma voor sportschoenen gehad, al verschilt het aanbod per periode en per land. Bel dus even met de winkel of kijk online of het nog loopt. Ook de ANWB inzamelbakken en lokale acties van scholen of verenigingen kunnen een alternatief zijn.
Doneren, repareren of upcyclen: schoenen een tweede leven geven
Voordat je schoenen weggooit, is het de moeite waard om te kijken of ze nog een tweede leven kunnen krijgen. Een kringloopwinkel neemt schoenen in goede staat graag aan, en je kunt ze ook doneren aan een goed doel of via een tweedehands platform verkopen. Dat is duurzamer dan recyclen, omdat de schoenen in hun geheel worden hergebruikt.
Repareren is een andere optie die vaak vergeten wordt. Een schoenmaker vervangt een versleten zool of hak voor een bescheiden bedrag, waardoor je lievelingsschoenen nog jaren meegaan. Voor schoenen die echt niet meer te dragen zijn, biedt upcycling uitkomst: je kunt er plantenbakjes, deurstoppers of decoratie van maken. Dat is ook een leuk project om met kinderen te doen.
Wat gebeurt er met ingezamelde schoenen? Recyclen en hergebruik
Ingezamelde schoenen worden eerst gesorteerd. Wat nog goed is, gaat naar de tweedehands markt, vaak in het buitenland. Wat daarvoor te veel is versleten, wordt als textielafval verwerkt. Uit de materialen van schoenen, zoals rubber, leer en schuim, kunnen bijvoorbeeld isolatiemateriaal, ondergronden voor speelplaatsen of vulmateriaal worden gemaakt.
Schoenen zijn een lastig product om te recyclen, omdat ze uit veel verschillende materialen bestaan die aan elkaar zijn gelijmd. Toch is textielinzameling nog altijd beter dan restafval, want daar belanden schoenen meestal in de verbrandingsoven. Elk paar dat je netjes afgeeft, draagt daarom bij aan minder afval en aan beter afval scheiden. Voor meer achtergrond over wat waar hoort, is Milieu Centraal een betrouwbare bron.
Gooi je schoenen dus nooit zomaar bij het restafval als ze nog schoon en droog zijn. Bekijk eerst of doneren of repareren kan, en lever ze anders per paar in bij de textielbak of de milieustraat.
